Context bij cultuur in Vlaanderen en Nederland

Publicaties

Context bij cultuur in Vlaanderen en Nederland

Artikel

Paul van Ostaijen of de dubbelzinnige avant-gardist

De eigenzinnige positie van Van Ostaijen in de Vlaamse modernistische kringen van na de Eerste Wereldoorlog wordt als uitgangspunt genomen voor deze bijdrage, waarin de auteur probeert de politieke en artistieke essentie te geven van Van Os...

Artikel

Irina van Goeree: Duizend heuvels over

Zoals in haar ander werk zijn de hoofdpersonages in \Duizend heuvels over\" vrouwen die proberen door te dringen tot de essentie van het menselijk bestaan. Irina van Goeree, \"Duizend heuvels over\", Hadewijch, Baarn, 1991."

Artikel

Schoonheid uit de computer. Kunst en de nieuwe media

Kunstenaars hebben altijd de nieuwste media in hun kunst proberen te gebruiken. Vandaag is dat niet anders. Leijdekkers geeft voorbeelden uit de Nederlandse kunstactualiteit. Felix Hess en het duo Driessens en Verstappen proberen met behul...

Artikel

Hoe we de natuur blijven uitvinden

Twee boeken met dezelfde titel – ‘De ontdekking van de natuur’ – vertellen hoe de mens gaandeweg de geheimen van de natuur ontcijferde.

Artikel

Van Breugel tot Brueghel en Breughel…

In 1998 werd in Wenen, Essen en Antwerpen een grote Bruegel-tentoonstelling georganiseerd. Daarnaast verscheen ook een nieuwe monografie over het werk van Pieter Bruegel de Oudere. Philippe en Françoise Roberts-Jones, \Pieter Bruegel de Oud...

Artikel

Nooit meer Breendonk

In 'Breendonk. Kroniek van een vergeten kamp' brengt Jos Vander Velpen de lezer tot in de slaapzalen, de latrines, de isoleercel en de folterkamer van het Fort van Breendonk.

Artikel

Onderwijs van het Nederlands of van het Vlaams?

In het noorden van Frankrijk woedt al enige tijd een polemiek over het gebruik van het Vlaams in het onderwijs. Dorian Cumps, die belast is met een inspectieopdracht van het onderwijs van het Nederlands in Frankrijk, neemt een pragmatisch s...

Artikel

Ghent University Goes English?

De ideeën van August Vermeylen, de eerste rector van de vernederlandste Gentse universiteit, blijven relevant in tijden van verengelsing.

Artikel

Eilandjes van wanorde, lieflijke, eigen wanorde

Bijna twaalf jaar is het geleden dat ik een curieus boek in handen kreeg. De held van het potspel, zo heette het en ik was meteen weg van de rare, rommelige gans op het omslag, net een vuilnismagneet. Heen- en weerbladerend zag ik op blad...

Artikel

Werken aan een wereld zonder tralies

Na zijn ervaring als lid van een assisenjury verdiepte Peter Vermeersch zich in alternatieven voor de gevangenis en trof daar allesbehalve een naïeve droomwereld vol bizarre utopieën.

Artikel

Het einde van het oliemannetje

Moderne natiestaten scheppen beelden van zichzelf. Opiniemakers discussiëren over het wezen van de nationale cultuur. Hoe voltrok dat proces zich in Nederland?

Artikel

J. Goudsblom, meer dan een socioloog

Dit artikel schetst een portret van deze veelzijdige man en formuleert terloops ook enkele kritische bedenkingen bij bepaalde pretenties van de sociologie.

Artikel

Geert van Istendaels ruwste bek

Van Istendael verzet zich tegen het grote gelijk van de identitairen, of het nu de klimaatspijbelaars zijn of de zwaaiers met de zwart-gele Vlaamse vlag.

Artikel

Hoeveel kleur verdraagt de Vlaamse kunstwereld?

Superdiversiteit en interculturaliteit zijn onomkeerbare feiten. Een erg mondige generatie met diverse achtergronden eist haar plek op. Hoe wordt die discussie gevoerd in de Vlaamse cultuursector?

Artikel

De lach en het grote gelijk

Humorloos door het leven gaan, toont een gebrek aan kennis van de ware aard van dat leven, schrijft hoofdredacteur Hendrik Tratsaert in zijn woord vooraf bij de lage landen 2/2022.

Artikel

Rijsel2004, Rijsel3000

Toen in november van 2004 een einde kwam aan het succesvolle Europese culturele jaar van Rijsel, werd onmiddellijk gezocht naar een manier om deze dynamiek voort te zetten. Er werd gekozen voor een korter festival dat om de drie jaar zou pl...

Artikel

Handballetten en reflectie. Over het werk van Karel Dierickx

Over het werk van de Vlaamse schilder Karel Dierickx wordt vaak gezegd dat het iets uit te staan heeft met de tijd. Op het eerste gezicht kan zo’n uitspraak zowel nietszeggend als diepzinnig lijken. Het oeuvre van eender welke kunstenaar ...

Artikel

Een meester in morele ambivalentie

Die diepere laag in Jaap Robbens roman Zomervacht betreft een paar morele kwesties die de lezer, net als in Birk, een ongemakkelijk gevoel bezorgen.

Artikel

Hoe slim is kunstmatige intelligentie?

In AI: Alsmaar intelligenter biedt wiskundefilosoof Stefan Buijsman een blik achter de schermen van kunstmatige intelligentie én toont hij de schaduwkanten ervan.

Artikel

Een zwarte leeuw van Vlaanderen

Roland Gunst – half Vlaams, half Congolees – verwerkt zijn zoektocht naar een eigen identiteit in verschillende vormen: installaties, performances, film- en videowerk.

Artikel

Herinneringen aan mijn vader

Koning Leopold III heeft een aantal herinneringen aan zijn vader op schrift gesteld en deze ter publicatie aan ons tijdschrift aangeboden. De redactie meent dat publicatie van deze sterk persoonlijke getuigenissen een nuttige bijdrage kan z...

Artikel

Vlaanderen en Nederland, één boekenfront?

Carlo Van Baelen, ex-directeur van Literatuur Vlaanderen, analyseert de bewegingen in de boekensector en vraagt zich af of er wel sprake is van één Vlaams-Nederlandse boekenmarkt?

Artikel

De geest laten waaien

Historicus H.L. Wesseling (1937-2018) verkiest de synthese boven het specialisme, en staat in een typisch Nederlandse, veeleer essayistische traditie.

Artikel

Tijd om de man literair te emanciperen?

Boeken genoeg over vrouwen in de literatuur. Maar hoe zit het met de man in de literaire canon? In Jongens waren we passeert een stoet weinig verheffende manbeelden.

Artikel

Jonge designers kiezen voor duurzaam en circulair

Ontwerpers van de jonge generatie laten de grenzen tussen wetenschap, technologie, design en kunst vervagen in hun streven naar een betere wereld. Nederland loopt in de voorhoede van deze zoektocht.

Artikel

‘De papieren man’: prijs de prijzen!

Wel en niet uitgereikte prijzen, nominaties stads- en vaderlandse dichters, beweging in de tijdschriftenwereld. Plus nieuwe boeken van Brouwers, Heijne en… Brusselmans. ‘De papieren man’ vat het literaire nieuws samen.

Artikel

Hoe het Afrikaans een strijd op twee fronten voert

Op het Afrikaans kleeft nog altijd het stigma van de apartheid. En door de verengelsing komt de taal nog meer onder druk te staan. Maar het verzet tegen die teloorgang is groot. En niet alleen binnen de witte gemeenschap.

Artikel

Ricardo van Eyk, schilder in de bouwmarkt

Ricardo van Eyk gebruikt liever lak dan olieverf en gaat zijn kunstwerken soms met een slijptol te lijf. Tot en met 24 april is zijn solo-expositie OPERA te zien in Collectie de Groen (Arnhem).

Artikel

Te veel tijdverdrijf. ‘Zout’ van Marc Reugebrink

Marc Reugebrink doet een stapje in de geschiedenis om te kunnen schrijven over de excessen en mistastingen der bevoorrechten. We moeten zijn roman Zout situeren in de negentiende eeuw, hooguit de vroege twintigste.

Artikel

Wie gaf de meest koninklijke coronaspeech?

Vele Europese vorsten gaven tijdens de coronacrisis een toespraak. Hoe zetten ze hun woorden kracht bij? Wat betekenden de betrokken blik van Willem-Alexander en de stijve mimiek van Filip voor hun boodschappen? En wie gaf de beste speech?

Artikel

Ergerlijk Engels

Waarom zwichten Nederlanders zo gemakkelijk voor de Engelse taal? Cultuurfilosoof Ton Lemaire ergert zich al jaren aan de onnodige overname van Engelse woorden waarvoor een goed Nederlands alternatief bestaat.

Artikel

‘Conceptuele ingenieurs’ willen onze taal verbeteren

Conceptual engineering is kritisch nadenken over de manier waarop we bepaalde concepten (niet) benoemen én suggesties voor verbetering formuleren. Maar is het wel mogelijk en wenselijk om taal te ‘verbeteren’?

Artikel

Geen perspectief voor de grensstreek

De huidige nationale aanpak van de Covid 19-crisis botst met de realiteit van veel bewoners in de grensstreek. Familie, werk en nagenoeg het hele sociale leven spelen er zich af op een paar vierkante kilometer in België en Frankrijk. Maar m...

Artikel

Shaffy + List

In 2002 verschenen alle liedteksten van Ramses Shaffy en kort daarna een biografie over Liesbeth List. Ze waren iconen van het Nederlands chanson met een grote uitstraling in het hele Nederlandse taalgebied. Velen dachten dat ze een koppel ...

Artikel

Popicoon in Lage Landen. Henny Vrienten & Boudewijn de Groot

Eind 2006 lag Nacht, de soundtrack in de rekken, een nieuwe cd van het voormalige tieneridool Henny Vrienten, waarop hij, samen met een aantal genodigden, zijn eigen hoogstpersoonlijke soundtrack componeerde. Een van die genodigden was Boud...

Artikel

Een kunstpubliek kweken

Maas Theater en Dans uit Rotterdam maakt prachtig werk voor de jeugd én voor wie bereid is het kind in zich vrije doorgang te verlenen.

Artikel

Waar zijn de utopisten gebleven?

Tinneke Beeckman leidt ons langs de klassieke utopieën die het westerse denken hebben beïnvloed en analyseert het utopische gelijkheidsstreven van vandaag.

Artikel

Verstilling als medicijn

Componeren om de tijd te verslaan, dat doet Kevin Imbrechts als Illuminine. En Wouter Dewit scoort miljoenen streams met zijn verstilde pianomuziek.

Artikel

Het compromismuseum

Zijn de renovatie en dekolonisatie van het AfricaMuseum gelukt? Kiza Magendane bezocht Tervuren met gemengde gevoelens.

Artikel

Ik ben, omdat wij zijn

Schrijver en theatermaker Rebekka de Wit schreef met Afhankelijkheidsverklaring een heel politiek werk, zonder die pretentie te hebben.

Artikel

Altijd maar weer liedjes van Maarten

Maarten van Roozendaal overleed in juli 2013 op 51-jarige leeftijd, na een intens leven vol muziek. Zijn invloed blijft breed voelbaar.

Artikel

‘Ik vond Nederlands een mooie taal’

Sinds september 2018 groeit een nieuwe, Nederlandstalige loot aan de boom van Internationale afdelingen in het Franse onderwijs. Drie scholen in Tourcoing en Halluin bieden de taal aan.

Artikel

Irma

Alice Spinoy schreef een verhaal met Streuvels als inspiratiebron. De illustratie is van Willem Moreel.

Artikel

Onregelmatig genoeg? Een bloemlezing van Victor Vroomkoning

Voor Tachtig heeft Victor Vroomkoning honderdtwintig gedichten geselecteerd die hij blijkbaar “mooi” vindt. De eerste gedichten dateren van bijna veertig jaar geleden, maar opmerkelijk genoeg heeft de dichter geen enkele ontwikkeling doorge...

Artikel

De schrijver als colporteur

Schrijver ben je allang niet meer alleen door boeken te maken: je moet er ook de boer mee op. Hoort zelfpromotie onherroepelijk bij het auteurschap? En blijft er dan nog wel genoeg tijd over om te schrijven?

Artikel

En de haan, hij vocht dapper voort

Hanengevechten zijn, uitzonderlijk, nog altijd toegestaan in de departementen Nord en Pas-de-Calais. Het is er een oude traditie die vandaag echter langzaam maar zeker uitsterft. Dirk Vandenberghe ging na hoe het er vandaag mee gesteld is...

Artikel

Humor anno 2022: strijdperk en mijnenveld

Humor zit pal in de boksring van onze maatschappij. Achter grappen en kwinkslagen gaat dan ook veel meer schuil dan louter de lach. Hoe verhoudt humor zich tot de macht?

Artikel

Gewoon beginnen sturen

De taalcolumn van Fieke van der Gucht. ‘Tussen mijn nichtje en mijn grootvader gapen de jaren. Het werkwoord sturen heeft daar slinks gebruik van gemaakt.’

Aanmelden

Registreer je of meld je aan om een artikel te lezen of te kopen.

Sorry

Je bezoekt deze website via een openbaar account.
Je kunt alle artikelen lezen, maar geen producten kopen.

Belangrijk om weten


Bij aankoop van een abonnement geef je toestemming voor een automatische herabonnering. Je kunt dit op elk moment stopzetten door contact op te nemen met philippe.vanwalleghem@onserfdeel.be.